570.Sanat Buluşmamızda sanatçı Hasan Cingiz’in atölyesini ziyaret ediyoruz.
Muğla’nın Bodrum ilçesinde doğan sanatçı Hasan Cingiz, lisans eğitimini Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Bodrum Güzel Sanatlar Fakültesi Heykel Bölümü’nde tamamlamakta ve 2005 yılından bu yana Bodrum’daki atölyesinde profesyonel sanat yaşamını sürdürmektedir. Sanatçı, üretim pratiğini yaklaşık yirmi yıldır çizgi, parça, boşluk ve bütün arasındaki ilişki etrafında şekillendirmektedir. Heykel, resim, seramik ve enstalasyon gibi farklı disiplinler arasında hareket eden Cingiz, malzeme ve teknikteki çeşitliliği birbirinden bağımsız dönemler olarak değil, aynı düşüncenin farklı yüzey ve boyutlardaki devamı olarak görmektedir.
Bu sürekliliğin ilk izleri, kâğıt üzerine ürettiği “Çingeneler” serisinde belirginleşmektedir. Figürleri kuran çizgiler, bedeni yalnızca sınırlayan dış hatlar olmaktan çıkmakta; figürün içinde dolaşan, kesilen, birbirine yaklaşıp uzaklaşan bağımsız parçalar hâlinde çalışmaktadır. Bugün metal heykellerinde kullandığı demir çubuklara bakıldığında aynı çizgisel anlayışın devam ettiği görülmektedir. Bir zamanlar kâğıt üzerinde hareket eden çizgi, zaman içinde yüzeyden koparak mekânın içine taşınmakta ve böylece Cingiz’in metal heykelleri, resimden bir kopuştan çok çizginin üçüncü boyuta geçişi olarak okunmaktadır. Kalemin yerini demir çubuk, çizme eyleminin yerini bükme, kesme ve kaynak alma süreci almakta; çizgi artık yalnızca görülen değil, etrafında dolaşılabilen, içinden bakılabilen ve gölgesiyle yeniden çizim yapan fiziksel bir yapıya dönüşmektedir.
Sanatçının figür anlayışı, tamamlanmış ve kapalı bir beden sunmak yerine boşluklar, kesintiler ve parçalar arasındaki mesafelerle belirlenmektedir. Cingiz, bütünü doğrudan göstermek yerine izleyicinin zihninde tamamlanmasına alan açmakta; bu yaklaşım, uzun süredir üzerinde çalıştığı “Geçiş” ve “Eksik Bütünlük” kavramlarının temelini oluşturmaktadır. “Eksik Bütünlük” onun pratiğinde yalnızca biçimsel bir tercih değil, aynı zamanda parçaların birbirleriyle kurduğu ilişki sayesinde bütüne katılmasını mümkün kılan bir durumdur. Ortaya çıkan bütün hiçbir zaman tamamen kapanmaz; boşluklarını ve parçalanmışlığını görünür biçimde taşımaya devam eder. Metal çalışmalarında bu düşünce fiziksel bir karakter kazanır: demir çubuklar bükülüp kesilerek kaynakla eklenir ve yüzlerce, kimi zaman binlerce bağımsız parçadan oluşan yapı, uzaktan tek bir figür olarak algılanırken yaklaşıldığında kendi parçalanmışlığını açığa çıkarır. Heykel, böylece kütleden çok çizgi, boşluk, ritim ve parçaların birbirleriyle kurduğu ilişki üzerinden var olmaktadır.
Üretim süreci, önceden bütünüyle belirlenmiş bir formun uygulanmasından ziyade malzemeyle kurulan doğrudan ilişki içinde gelişmektedir. Bükme, kesme, kaynak, birleştirme ve gerektiğinde yeniden bozma, yalnızca teknik aşamalar değil, aynı zamanda sanatçının düşünme biçiminin parçalarıdır. Özellikle büyük ölçekli çalışmalarda sanatçının bedeni de üretim sürecine dâhil olmakta; hareket, tekrar ve fiziksel mücadele eserin hafızasına dönüşmektedir. İnsan ve hayvan figürleri, kişisel ve kültürel hikâyelerden beslenirken aidiyet, hafıza, dönüşüm, birliktelik ve eksiklik gibi geniş kavramların taşıyıcıları hâline gelmektedir. Figür, malzeme ve ölçek değişse de parçaların birbirleriyle kurduğu ilişki ve çizginin form arayışı devam etmektedir. Bu açıdan bakıldığında Cingiz’in yaklaşık yirmi yıllık üretimi, doğrusal bir değişimden çok aynı sorunun farklı malzemelerle yeniden sorulmasıdır: Bir parça nerede biter, bütün nerede başlar?
Sanatçı, yurt içinde ve yurt dışında birçok önemli sergi ve etkinlikte yer almıştır. Kişisel sergileri arasında 2009 ve 2013’te İdart Sanat Galerisi’ndeki sergileri, 2015’te Marmaris Blue Port AVM’deki “Çingeneler” sergisi, 2015 ve 2016’daki CNR Boat Show kişisel sergileri, 2019 ve 2021’deki atölye sergileri ile 2023’te Dibeklihan Kültür ve Sanat Köyü Hakkı Tonguç Sanat Galerisi’ndeki ve Artemisia Sanat Galerisi’ndeki kişisel resim ve heykel sergileri öne çıkmaktadır. Karma sergi katılımları arasında Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Bodrum Güzel Sanatlar Fakültesi’nin 2006, 2008, 2017, 2018 ve 2020’deki mezun öğrenci sergileri, 2007 Marmaris Kum Heykel Sergisi, 2010 Bodrum Sanatçıları Karma Sergisi, 2011 Galeri5 Genç Sanatçılar Sergisi, 2012 İdart Sanat Galerisi Karma Sergisi, 2022 Pandemix Karma Sergi, 2022 Art Contact İstanbul ve 2022 Bodrum Art Fair sayılabilir. Ayrıca sanatçı, uluslararası platformda da çalışmalarını sergilemekte; son olarak Polonya’da düzenlenen heykel sempozyumuna katılarak yurt dışındaki üretimlerine devam etmektedir. Eserleri yerli ve yabancı koleksiyonlarda yer almakta olan Cingiz, disiplinler arası yaklaşımıyla sanatında çizginin mekânla kurduğu diyaloğu sürdürmektedir.
2 Eylül Çarşamba
12.00-13.00